Search
  • Leon Bosma

Lost in Translation?

Updated: Jun 22

Translate this blog here

Thuis (samen)werken: Lost in Translation?


In een stad met miljoenen onbekenden, in een land waar taal en cultuur totaal anders zijn en rechtstreekse communicatie vrijwel onmogelijk is, vinden twee eenzame mensen elkaar tegen alle verwachtingen in. En het middel; een karaoke-machine in een hotelbar. Het verhaal van een van mijn favoriete films ‘Lost in Translation’ (2003) is een schitterend bewijs hoe de mens altijd zal blijven zoeken naar echt contact, hoezeer de omstandigheden dat ook in de weg staan.

Door de ‘Coronacrisis’ moesten veel mensen van de ene op de andere dag gedwongen thuis (samen)werken, met veelal onbekende middelen in een totaal andere omgeving dan gebruikelijk. Waar eerder thuiswerken en online vergaderen bij veel bedrijven matig succesvol was, openlijk werd bekritiseerd of zelfs als ‘onmogelijk’ werd afgedaan, proberen we nu van de nood een deugd te maken; we werden allemaal een beetje Bob en Charlotte.

Vanuit huis samenwerken en zelfs communiceren blijft echter voor velen een uitdaging. Ook met de steeds betere elektronische middelen en snellere verbindingen. We lijken elkaar niet zelden toch minder goed te begrijpen. Hoe komt dat? Wat is er anders, wat missen we en hoe houden we onze samenwerking op veel meer dan ‘1,5 meter afstand’, effectief en waardevol? Wat doen deze ‘karaoke-machines’ met onze behoefte aan contact?

Misschien dat mijn antwoorden je kunnen helpen om bij de volgende keer ‘Zoomen’, ‘Facetimen’ of ‘MicroSoft Teams’ met je collega’s beter te begrijpen wat je (niet) ervaart, hoe dit komt en hoe je er toch het beste van kunt maken.

Om te beginnen gaan de maatschappelijke en technologische ontwikkelingen de laatste decennia exponentieel sneller. De evolutie van ‘het dier in ons’ dat dit allemaal moet bijbenen, gaat echter gestaag maar langzaam (1) (2). Dan is het vanzelfsprekend dat ons natuurlijke en aangeleerde gedrag steeds meer worstelt met begrijpen en begrepen worden bij snel veranderend online samenwerken. Deze uitdaging zit dieper dan het goed lezen van een Zoom-handleiding of een goede MS Teams knoppen-training. Het is een gereedschap waarvan het gebruik nog lang niet instinctief en ‘echt’ is. Ook een hiervoor benodigd, niet van echt te onderscheiden Holodeck of Matrix om ‘het dier in ons’ geruststellend te foppen laat nog zeker decennia op zich wachten…

Vervolgens is er het feit dat fysieke nabijheid evolutionair bij onderlinge communicatie nog steeds onze meest vertrouwde en complete omgangsvorm blijkt. Via dit directe contact hebben we namelijk evolutionair (nature) en maatschappelijk (nurture) geleerd om zowel bewust als onbewust meerdere ‘lagen’ van een boodschap te ontvangen, verwerken om er zoveel mogelijk van te begrijpen (3). Online kun je elkaar - figuurlijk bedoeld – nu eenmaal niet ‘vlooien’ voor wederzijds optimaal begrip en erkenning.

Uit verschillende onderzoeken is gebleken dat slechts een deel van onze communicatie mondeling, via woorden gaat. Op basis van diverse wetenschappelijke onderzoeken, blijkt intermenselijke communicatie afhankelijk van context slechts tussen de 7 en 67 procent verbaal, met woorden te zijn (3) (4) (5). De minder expliciete lagen, de non-verbale communicatie, zoals intonatie en lichaamstaal vormen samen het overgrote deel van onze – veelal onbewuste – boodschap richting anderen.


Neem daarbij dat culturele verschillen, conditionering en persoonlijke toestand de pure ‘vertaling’ en daarmee zuivere overdracht van een woordelijke boodschap tussen mensen sowieso al in de weg staan. Het begrip van de ontvanger van een boodschap komt zo min of meer los van de intentie zoals bedoeld door de afzender en ontbrekende delen worden door de ontvanger dan maar naar eigen inzicht ‘ingekleurd’ (6).

Kortom, wanneer we met onwennig gereedschap en een niet ingevulde behoefte aan fysieke nabijheid, dus ‘evolutionair vervreemd’ Zoomen, Facetimen of via Teams samenwerken gaat een steeds meer van de voor een flink deel toch al impliciete boodschap verloren. Als dan ook nog de verbinding tijdens een online vergadering hapert, kun je je voorstellen dat er van de werkelijke boodschap weinig meer overblijft en het begrip van de ontvanger op steeds meer aannames berust. Op naar de volgende email, chat of (video-)call om de ontbrekende delen niet in te vullen, maar aan te vullen! Hoe inefficiënt en on-inspirerend is dat?

De oplossing? Weet dat het gebeurt en benoem het naar elkaar. Ook, en misschien wel vooral, wanneer dat ongemakkelijk voelt. Het is de wederzijdse welwillendheid die ons hier bij online samenwerken moet ‘redden’.

In de woorden van Bob als hij afscheid neemt van Charlotte: “…but I won’t let that come between us. Okay?”


Blog door Robert-Paul Visser i.s.m. Pieter Bas Donkersteeg, Marco Maurik & Leon Bosma.


Toevoeging referentie: 3. i.e. Silent Messages, Persuasion.pdf


327 views

Contact

Reactorweg 301

3542 AD Utrecht

​​

Tel: 06 3409 9944 - Sylvia van Immerseel

info@agileright.nl

www.agileright.nl

  • AR LinkedIn
  • Black YouTube Icon

© 2020 Agile Right B.V.